Page 14 - 2011GR
P. 14

Bireysel Emeklilik Sistemi 2011 GeliÅŸim Raporu
    1- BÄ°R YILI GERÄ°DE BIRAKIRKEN

    1.3 Türkiye’de Sosyal Güvenliğe
                      Ä°liÅŸkin GeliÅŸmeler

    Türkiye’de 2011 yılında Sosyal Güvenliğe ilişin en önemli               düzenleyici niteliktedir. İşverenler tarafından gizli işçi maliyeti
    gelişme ve tartışmalar Kıdem Tazminatı Reformu ve Genel Sağlık          olarak gözlemlenen Kıdem Tazminatının, oluşturulacak yeni yasa
    Sigortası konularında yaşanmıştır.                                      ile işverenlerin özellikle işten çıkışlardaki likidite problemlerine
                                                                            de bir çözüm sağlaması ve işçi haklarının güvence altına alması
    22 Mayıs 2003 tarihinde kabul edilen 4857 sayılı İş Kanununun           planlamaktadır.
    Geçici 6. Maddesi “Kıdem Tazminatı için bir Kıdem Tazminatı
    Fonu kurulur. Kıdem Tazminatı Fonuna ilişkin Kanunun                    Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, 8 Şubat 2012 tarihinde
    yürürlüğe gireceği tarihe kadar işçilerin kıdemleri için 1475           toplanan Üçlü Danışma Kurulu’nda, Türk-İş ve Hak İş
    sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesi hükümlerine göre Kıdem              Konfederasyonlarına “Ulusal İstihdam Stratejisi (UİSB) Taslağı
    Tazminatı hakları saklıdır.” hükmü gereği Kıdem Tazminatı Fonu          (2012-2023)” ile “Ulusal İstihdam Stratejisi Eylem Planı Taslağı
    kurulması planlanmıştır. Bu kapsamda ilk olarak Çalışma ve              (2012-2014)” metinlerini sunmuştur. Konfederasyonlara görüş
    Sosyal Güvenlik Bakanlığının oluşturduğu bir bilim kuruluna             bildirmeleri için 23 Şubata kadar süre veren Bakanlık, alınacak
    “Kıdem Tazminatı Fonu Kanun Tasarısı Taslağı” hazırlama                 görüşlerden sonra taslağa son şeklinin verilerek TBMM’ye
    görevi verilmiş ve 2004 yılında Kıdem Tazminatı Fonu Taslağı            sunulacağını bildirmiştir.
    yayınlanmıştır. Kamuoyundan gelen tepkiler üzerine taslak aynı
    yıl geri çekilmiştir. Daha sonra 2011 yılının Şubat ayında Çalışma      Sosyal Güvenlik Reformu çerçevesinde, 1 Ekim 2008 tarihinde
    ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı “Ulusal İstihdam Strateji Belgesi          5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun
    Taslağı”nı hazırlamıştır.                                               yürürlüğe girmesi ile birlikte 4/a (işçi), 4/b (Bağ-Kur-kendi
                                                                            adına ve hesabına bağımsız çalışan), 4/c (memur)’ler için Genel
    Ulusal İstihdam Strateji Belgesinde Kıdem Tazminatı konusunda           Sağlık Sigortası (GSS) hayatımıza girmiş oldu. Genel Sağlık
    alınacak politika ve tedbirler ile ilgili olarak aşağıdaki maddelerin   Sigortası uygulamasının hayata geçirilmek istenmesinin ana
    yapılması planlanmaktadır.                                              nedeni istisnasız herkesin sağlık güvencesine kavuşturulmasıdır.
                                                                            28 Aralık 2011 tarihli resmi gazetede yayınlanan Genel Sağlık
    -Tüm işçilerin erişebileceği, bireysel hesaba dayalı ve mali açıdan     Sigortası Kapsamında Gelir Tespiti, Tescil Ve İzleme Sürecine
    sürdürülebilir bir Kıdem Tazminatı Fonu kurulacaktır.                   İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmelik ile 1 Ocak 2012
    -Kıdem Tazminatı uygulaması kazanılmış hak kaybına neden                tarihinde hiçbir sağlık güvencesi olmayanlar için de Genel Sağlık
    olmayacaktır.                                                           Sigortası uygulaması başlamış oldu.
    -Kıdem Tazminatı Fonu gelirleri işveren tarafından yatırılacak
    olan primlerden oluşacaktır.                                            Gelir testi kişinin çeşitli göstergeler ışığında mevcut gelirinin
    -Prim oranları belirlenirken işverenin mevcut Kıdem Tazminatı           belirlenmesine ilişkin nesnel yöntemdir. Gelir testinin amacı
    yükü arttırılmayacaktır.                                                ailelerin Genel Sağlık Sigortası primlerinin kim tarafından
    -Kıdem Tazminatı Fonu’na işverenin ödeyeceği prime geçici               ödeneceğini ve ne kadar olacağını belirlemektir. Gelir testi
    olarak İşsizlik Sigorta Fonu’ndan katkı yapılacaktır.		                 işlemleri; Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Sosyal Yardımlaşma
    -En az 10 yıl kıdemi olan işçilere, işsiz kaldıkları dönemde Kıdem      Genel Müdürlüğü bünyesindeki Sosyal Yardımlaşma ve
    Tazminatı hesabından kısmen para çekme hakkı verilecek,                 Dayanışma Vakıfları tarafından yapılacaktır. Gelir testinde,
    hesapta kalan bakiye ise emeklilikte ödenecektir.                       aile içinde kişi başına düşen aylık gelirin asgari ücretin üçte
    -Bir yıllık çalışma karşılığında verilen Kıdem Tazminatı miktarı,       birinden az olması durumunda genel sağlık sigortası primi devlet
    uzun vadede OECD ortalamasına çekilecektir.	                            tarafından ödenecektir.

    Kıdem Tazminatlarının oluşturulacak bir fona devri şeklinde             Ocak-Aralık 2011 dönemi geçici verilere göre, ekonomideki
    planlanan reform özellikle iş gücü piyasasının düzenlenmesi             gelişmelere paralel olarak sosyal güvenlik açıkları geçen
    yönünde yapılan uluslararası uygulamalara paraleldir. Nitekim           yıla göre azalarak 26,7 milyar TL’den 16,23 milyar TL’ye
    son günlerde Kıdem Tazminatı reformunun Avusturya modeline              gerilemiş, bütçeden yapılan transfer ise 52,77 milyar TL olarak
    uygun olarak yasallaşabileceği fikri ivme kazanmıştır. Bunun            gerçekleşmiştir. 2011 yılı Aralık ayı sonunda sosyal güvenlik
    en önemli nedeni ise, Avusturya sisteminin reformdan önceki             kapsamındaki kişi sayısının (64.088.819) toplam nüfusa oranı
    yapısı itibariye ülkemizde uygulanan sisteme benzerliği ve              %86,00’ya ulaşmıştır. Toplam aktif sigortalı sayısı 17.374.631
    reformdan sonraki sağlıklı işleyişi olarak nitelendirilebilir. Bu       ve dosya bazında pasif sigortalı sayısı ise 9.274.682 olarak
    yönde yapılan reform, işgücü piyasasındaki esnekliğin ve                gerçekleşmiştir. Aktif sigortalıların %66,00’sı 4/a’ya (eski SSK),
    hareketliliğin arttırılmasını ve rekabete açık bir iş gücü piyasasının  %19,00’u 4/b’ye (eski Bağkur), %15,00’i 4/c’ye (eski Emekli
    oluşturulmasını hedeflediğinden dolayı iş gücü piyasasını               Sandığı) tabi çalışanlardan oluşmaktadır.

12
   9   10   11   12   13   14   15   16   17   18   19